Title: Bot (Crawler)
Author: Kriko
Published: 2 Şubat 2021
Last modified: 15 Temmuz 2026

---

 1.  [Anasayfa](https://kriko.io/tr/) /
 2.  [Sözlük](https://kriko.io/tr/sozluk) /
 3.  B Harfi

# Bot **(Crawler)**

Bot (Crawler), web sitelerini kendi belleğine almak için World Wide Web (www) üzerinde
sürekli olarak tarama yapan arama botlarına denir.

**Bot**, genel anlamıyla internette belirli görevleri otomatik olarak yerine getiren
yazılımları ifade eder. SEO bağlamında kullanılan **crawler**, **web crawler**, **
spider**, **web robot** veya **arama motoru botu** ise web sayfalarını keşfetmek,
bağlantıları takip etmek ve sayfa içeriklerini arama motoru sistemlerine iletmek
için çalışan özel bot türüdür. Googlebot, Google Search tarafından kullanılan web
crawler için kullanılan genel addır.

Crawler’ların temel görevi, web üzerindeki sayfaları keşfetmek ve bu sayfalar hakkında
bilgi toplamaktır. Arama motorları bu süreçte daha önce bilinen URL’leri, sayfalardaki
bağlantıları, sitemap dosyalarını ve farklı keşif sinyallerini kullanabilir. Bir
crawler bir sayfayı ziyaret ettiğinde, sayfadaki içerik, bağlantılar, teknik yapı
ve erişilebilir kaynaklar hakkında bilgi toplar. Ancak bir sayfanın crawler tarafından
ziyaret edilmesi, o sayfanın mutlaka indeksleneceği veya arama sonuçlarında iyi 
sıralama alacağı anlamına gelmez.

SEO açısından tarama, indeksleme ve sıralama süreçlerini birbirinden ayırmak gerekir.**
Tarama**, arama motoru botlarının sayfaları keşfetmesi ve erişmeye çalışmasıdır.**
İndeksleme**, taranan sayfanın içeriğinin işlenip arama motorunun dizinine alınmasıdır.**
Sıralama** ise kullanıcının yaptığı aramaya göre dizindeki sayfaların değerlendirilip
sonuçlarda hangi sırayla gösterileceğinin belirlenmesidir. Google, arama sürecini
bu aşamalar üzerinden açıklar ve bir sayfanın taranmasının, indekslenmesinin veya
gösterilmesinin garanti olmadığını belirtir.

Crawler’lar internetteki her sayfayı sürekli ve sınırsız biçimde gezmez. Arama motorları
hangi sayfaların ne zaman, ne sıklıkla ve ne kadar derinlikte taranacağını birçok
sinyale göre belirler. Site hızı, sunucu yanıtları, bağlantı yapısı, sitemap kullanımı,
içerik güncelliği, robots.txt kuralları, noindex etiketleri, canonical yapısı ve
teknik erişilebilirlik bu süreçte etkili olabilir. Bu nedenle SEO çalışmaları, botların
siteyi daha sağlıklı keşfetmesine ve anlamasına yardımcı olacak teknik altyapıyı
oluşturmayı da kapsar.

Googlebot gibi crawler’lar bir sayfayı ziyaret ettiğinde sayfadaki bağlantıları 
da keşfedebilir. Bu bağlantılar, arama motorlarının yeni sayfaları bulmasına ve 
sitenin mimarisini anlamasına yardımcı olur. Bu nedenle iç linkleme SEO açısından
önemlidir. Bir sitenin ana sayfası, kategori sayfaları, ürün sayfaları, blog içerikleri
ve diğer önemli URL’leri mantıklı bir iç link yapısı ile birbirine bağlandığında,
hem kullanıcılar hem de crawler’lar site içinde daha rahat ilerleyebilir.

Botlar açısından yalnızca kod yapısının anlaşılır olması yeterli değildir. Sayfanın
erişilebilir, taranabilir, hızlı, mobil uyumlu ve kullanıcıya değer sunan içeriklerle
desteklenmiş olması gerekir. Arama motorları yalnızca belirli anahtar kelimeleri
görmek için sayfaları taramaz; sayfanın içeriğini, bağlamını, teknik yapısını, bağlantılarını
ve kullanıcıya sunduğu değeri anlamaya çalışır. Bu nedenle SEO’da amaç yalnızca 
botlara uygun sayfa üretmek değil, kullanıcıya fayda sağlayan ve teknik olarak arama
motorları tarafından anlaşılabilen sayfalar oluşturmaktır.

Crawler’ların siteyi doğru anlaması için robots.txt, sitemap, canonical, noindex
ve HTTP durum kodları gibi teknik unsurlar dikkatle yönetilmelidir. Robots.txt dosyası,
bazı alanların taranmasını engellemek veya yönlendirmek için kullanılabilir; ancak
bir sayfanın indekslenmesini kesin olarak engellemek için her zaman yeterli değildir.
Noindex etiketi, indeksleme kontrolü için kullanılır. Canonical etiketi ise benzer
veya kopya sayfalar arasında tercih edilen URL’i belirtmeye yardımcı olur. Bu yapıların
yanlış kullanılması, önemli sayfaların taranmamasına veya indekslenmemesine yol 
açabilir.

Arama motoru botları, JavaScript ile oluşturulan sayfaları da işleyebilir; ancak
JavaScript ağırlıklı sitelerde render süreci, içerik keşfi ve bağlantı erişilebilirliği
daha dikkatli planlanmalıdır. Eğer önemli içerikler veya linkler yalnızca geç çalışan
JavaScript ile yükleniyorsa, crawler’ın bu içerikleri keşfetmesi gecikebilir veya
zorlaşabilir. Bu nedenle özellikle SEO açısından kritik sayfalarda temel içerik 
ve bağlantıların mümkün olduğunca erişilebilir biçimde sunulması önemlidir.

Botların siteye erişimi sunucu tarafında da izlenebilir. Log analizi yapılarak hangi
botların hangi sayfaları ziyaret ettiği, hangi durum kodlarıyla karşılaştığı, hangi
alanlara daha sık uğradığı ve tarama sorunlarının nerelerde oluştuğu görülebilir.
Google Search Console’daki tarama ve indeksleme raporları da Google’ın siteyi nasıl
gördüğünü anlamaya yardımcı olur. Bu veriler, teknik SEO problemlerini tespit etmek
ve önceliklendirmek için değerlidir.

Crawler’lar yalnızca arama motorlarına ait değildir. SEO araçları, fiyat karşılaştırma
sistemleri, sosyal medya platformları, arşiv servisleri, yapay zekâ sistemleri, 
güvenlik tarayıcıları ve kötü niyetli yazılımlar da bot kullanabilir. Bu nedenle
her bot faydalı değildir. Web sitesi sahipleri, sunucu logları ve güvenlik araçları
üzerinden bot trafiğini izlemeli, zararlı veya aşırı kaynak tüketen botları gerektiğinde
sınırlamalıdır. Googlebot gibi gerçek arama motoru botları ise doğrulama yöntemleriyle
sahte botlardan ayrılmalıdır.

SEO açısından crawler dostu bir site oluşturmak için net bir bilgi mimarisi, temiz
URL yapısı, doğru iç linkleme, güncel sitemap, çalışır bağlantılar, hızlı sunucu
yanıtı, mobil uyumluluk, doğru HTTP durum kodları ve kaliteli içerik birlikte ele
alınmalıdır. Kırık linkler, sonsuz filtre URL’leri, gereksiz yönlendirme zincirleri,
kopya sayfalar, yanlış noindex kullanımı veya robots.txt ile kritik alanların engellenmesi
tarama ve indeksleme performansını olumsuz etkileyebilir.

Arama sonuçlarındaki sıralamalar zaman içinde değişebilir. Bunun nedeni yalnızca
crawler’ların yeniden tarama yapması değildir. Yeni içeriklerin yayınlanması, mevcut
sayfaların güncellenmesi, rakiplerin iyileştirme yapması, kullanıcı arama niyetinin
değişmesi, teknik sorunların ortaya çıkması veya arama motoru algoritmalarının güncellenmesi
sıralamaları etkileyebilir. Bu nedenle SEO sürekli takip, ölçümleme ve iyileştirme
gerektiren bir süreçtir.

Kısacası **crawler**, web sayfalarını otomatik olarak keşfetmek ve arama motoru 
sistemlerine bilgi sağlamak için çalışan bot türüdür. Googlebot, Bingbot ve benzeri
arama motoru botları web’i tarayarak sayfaları keşfeder; ancak tarama, indeksleme
ve sıralama birbirinden farklı süreçlerdir. Başarılı bir SEO yapısı için site yalnızca
botlara değil, kullanıcılara da net, hızlı, erişilebilir ve değerli bir deneyim 
sunmalıdır. Teknik altyapı, içerik kalitesi, iç linkleme, sitemap, robots.txt, canonical
ve indeksleme yönetimi birlikte ele alındığında crawler’ların siteyi daha sağlıklı
anlaması mümkün hale gelir.

## Sözlükte keşfedin

###  Kalabalık Kaynaklı İçerik

Kalabalık Kaynaklı İçerik, diğer adıyla Kitle Kaynaklı İçerik, içerik oluştururken
o konu hakkında yeterli bilgi düzeyine sahip uzman kişilerden, söz konusu markanın
müşterilerinden ya da serbest çalışanlardan destek alarak az zamanda kaliteli metin,
görsel ya da video elde etme yöntemi anlamını taşır.

###  Müşteri Deneyimi (CX)

Müşteri deneyimi (Customer Experience - CX), pazarlamadan satışa, müşteri hizmetlerinden
müşterilerin satın alma ile ilgili tüm etkileşimlerine kadar uzanan geniş bir kavram.

###  Korelasyon Analizi

Korelasyon analizi iki ya da daha fazla değişken arasındaki ilişkiyi ölçmek için
kullanılan istatiksel bir analizdir. Matematiksel teknikler kullanılarak belirli
bir sonucu verecek faktörleri tanımlamaktadır.

###  Öngörücü Analiz

Öngörücü analiz, kestirimsel analizin bir parçası olup yeterli bilgiye ulaşıldığında
ve gerekli koşullar karşılandığında üzerinde çalışılan işleri işleme koymak veya
sonuçları öngörmek için kullanılmaktadır.

###  Arama Motoru Pazarlaması (SEM)

Arama motoru pazarlaması (Search Engine Marketing - SEM), arama motoru sonuç sayfalarında
kullanıcıların karşısına çıkan ücretli reklamlardır.

###  İndeksleme

İndeksleme, ama motorlarının web sitelerini inceleyip kendi dizinlerine yeni sayfalar
olarak eklemesini ifade eder.

###  İç Linkleme / Site İçi Linkleme

İç linkleme, diğer bir deyişle dahili bağlantı, site içerisinde belirli kelimeler
üzerinden farklı sayfalara yönlendirme uygulaması olarak tanımlanabilir.

###  Kullanıcı Tarafından Oluşturulan İçerik

Kullanıcının oluşturduğu içerik (User Generated Content), kullanıcıların ürettiği
ve sizin herhangi bir masrafa girmeden yayına alabildiğiniz içerikler anlamına geliyor.

###  Derin Öğrenme

Derin öğrenme, karmaşık verileri çözümlemek için kullanılan bir makine öğrenme teknolojisi
yöntemidir.

## Dijitalin nabzını  bizimle takip et

Dijital dünyayı şekillendiren seçilmiş içgörüler, haberler ve fikirlerden haberdar
olmak için abone olun.

  Bu kutucuğu işaretleyerek [gizlilik ve aydınlatma](https://kriko.io/tr/gizlilik-politikasi)
metnimizi kabul ettiğinizi onaylamış olursunuz.