Title: Müşteri Deneyimi (CX)
Author: Kriko
Published: 12 Mart 2021
Last modified: 12 Temmuz 2026

---

 1.  [Anasayfa](https://kriko.io/tr/) /
 2.  [Sözlük](https://kriko.io/tr/sozluk) /
 3.  M Harfi

# Müşteri Deneyimi **(CX)**

Müşteri deneyimi (Customer Experience - CX), pazarlamadan satışa, müşteri hizmetlerinden
müşterilerin satın alma ile ilgili tüm etkileşimlerine kadar uzanan geniş bir kavram.

**Müşteri deneyimi**, İngilizcede Customer Experience olarak adlandırılan ve CX 
şeklinde kısaltılan, bir müşterinin marka ile kurduğu tüm temasların ve bu temaslar
sonucunda oluşan algıların bütünüdür. Pazarlama iletişiminden satış sürecine, web
sitesi deneyiminden müşteri hizmetlerine, teslimattan iade sürecine kadar birçok
nokta müşteri deneyiminin parçasıdır. Bu nedenle CX yalnızca tek bir işlem ya da
temas anı değil, müşterinin marka ile yaşadığı toplam deneyimdir.

Müşteri deneyimi, müşterinin marka hakkında ne düşündüğünü ve markayla etkileşim
sırasında ne hissettiğini de kapsar. Bir müşterinin ürünü kolayca bulması, satın
alma sürecini sorunsuz tamamlaması, destek ekibinden hızlı yanıt alması ve satış
sonrası süreçlerde güven hissetmesi olumlu müşteri deneyimi yaratabilir. Buna karşılık
karmaşık süreçler, yavaş yanıtlar, belirsiz bilgilendirme, zor iade politikaları
veya tutarsız iletişim olumsuz müşteri deneyimine neden olabilir.

Müşteri deneyimi çoğu zaman kullanıcı deneyimiyle karıştırılır. **Kullanıcı deneyimi**,
yani UX, genellikle bir web sitesi, mobil uygulama, yazılım, cihaz veya dijital 
ürünle yaşanan kullanım deneyimine odaklanır. Müşteri deneyimi ise daha geniştir
ve markayla kurulan tüm ilişkiyi kapsar. Örneğin bir e-ticaret sitesinde ürün arama,
filtreleme ve ödeme adımlarının kolay olması UX açısından olumlu bir durumdur. Ancak
ürünün zamanında teslim edilmesi, müşteri hizmetlerinin destek sunması ve iade sürecinin
sorunsuz ilerlemesi CX kapsamına girer.

Müşteri deneyimi birçok temas noktasından oluşur. Reklamlar, sosyal medya paylaşımları,
e-posta kampanyaları, web sitesi, mobil uygulama, mağaza deneyimi, fiyatlandırma,
satış temsilcileri, çağrı merkezi, kargo süreci ve sadakat programları bu temas 
noktaları arasında yer alabilir. Müşteri bu noktalardan herhangi birinde olumlu 
ya da olumsuz bir deneyim yaşadığında, markaya yönelik genel algısı etkilenebilir.
Bu nedenle CX, yalnızca müşteri hizmetleri ekibinin değil, şirketin tüm departmanlarının
ortak sorumluluğudur.

Örneğin internet üzerinden konser bileti almak isteyen bir kullanıcıyı düşünelim.
Kullanıcı bilet satış sitesine girer, konser sayfasını bulur, oturma düzenini inceler,
fiyatları karşılaştırır ve kısa sürede biletini satın alır. Biletin e-posta ile 
sorunsuz gönderilmesi ve satın alma adımlarının açık olması iyi bir kullanıcı deneyimi
örneğidir. Ancak konserden önce iade ya da değişiklik talebi oluştuğunda müşteri
hizmetlerinin hızlı, anlaşılır ve çözüm odaklı destek vermesi müşteri deneyiminin
önemli bir parçasıdır.

Müşteri deneyimini ölçmek için farklı metrikler kullanılabilir. Net Promoter Score,
yani NPS, müşterinin markayı tavsiye etme olasılığını ölçen yaygın bir metriktir.
Genellikle “Markamızı, ürünümüzü veya hizmetimizi bir arkadaşınıza ya da iş çevrenize
tavsiye etme olasılığınız nedir?” sorusu 0 ile 10 arasında bir skala üzerinden sorulur.
9-10 puan verenler destekçi, 7-8 puan verenler pasif, 0-6 puan verenler ise kötüleyen
olarak sınıflandırılır.

Ancak NPS, müşteri deneyimini ölçmek için tek başına yeterli değildir. Customer 
Satisfaction Score, yani CSAT, belirli bir işlem veya deneyimden sonraki memnuniyeti
ölçmek için kullanılabilir. Customer Effort Score, yani CES, müşterinin bir işlemi
tamamlamak için ne kadar çaba harcadığını anlamaya yardımcı olur. Bunlara ek olarak
tekrar satın alma oranı, müşteri kaybı oranı, şikayet oranı, destek yanıt süresi
ve müşteri yaşam boyu değeri gibi metrikler de CX performansını değerlendirmede 
kullanılabilir.

Kısacası **müşteri deneyimi**, müşterinin markayla kurduğu tüm ilişkinin kalitesini
gösteren stratejik bir kavramdır. İyi bir CX yönetimi, müşterilerin markaya güvenmesini,
tekrar satın alma yapmasını ve markayı çevresine tavsiye etmesini kolaylaştırabilir.
Başarılı bir müşteri deneyimi için yalnızca iyi bir ürün sunmak yeterli değildir;
tüm temas noktalarında tutarlı, hızlı, açık ve müşteri odaklı bir deneyim tasarlamak
gerekir.

## Sözlükte keşfedin

###  Öngörücü Analiz

Öngörücü analiz, kestirimsel analizin bir parçası olup yeterli bilgiye ulaşıldığında
ve gerekli koşullar karşılandığında üzerinde çalışılan işleri işleme koymak veya
sonuçları öngörmek için kullanılmaktadır.

###  Edinme Başına Maliyet (CPA)

Edinme başına maliyet reklam modelinde istediğiniz işlem (satın alma, form doldurma
vs.) yapıldığında ücretlendirme gerçekleştirilir.

###  Mobil Uygulama Marketi Optimizasyonu (ASO)

Mobil Uygulama Marketi Optimizasyonu, mobil uygulamaların iOS ya da Android app 
store’lar içerisinde yapılan aramalarda daha çok gösterilmesi ve daha çok indirilmesi
amacıyla yapılan mobil uygulama iyileştirme çalışmalarıdır.

###  Öne Çıkan Snippet

Öne çıkan Snippet (Featured Snippet), Google üzerinde arama yapan kullanıcıların
sorgusuna tam anlamıyla cevap veren, arama sonuçlarında ilk sıranın da üzerinde 
ayrı bir blok halinde görünen kısma deniyor.

###  Erişilebilirlik

Erişilebilirlik (Accessibility), yaşlılar ve engelliler başta olmak üzere her bireyin
sosyal, kültürel, kamusal araçlara, mekânlara, hizmetlere kimseye ihtiyaç duymadan
ulaşabilmesidir.

###  HTML (Hiper Metin İşaretleme Dili)

Basitçe; web sayfalarını oluşturmak için kullanılan standart dile HTML deniyor.

###  Site İçi SEO (On Page SEO)

Site içi SEO, tıpkı site dışı SEO çalışmaları gibi, web sitenizi arama motorları
sonuçlarında üst sıralara taşımanız için sitenizin içinde yapmanız gereken uygulamaları
gösterir.

###  Domain Otoritesi

Domain otoritesi (Domain Authority), bir diğer adıyla da alan adı otoritesi, web
sitelerinin belirli değerler sistemi içerisinde puanlandığı bir sistemdir.

###  Oturum Süresi

Oturum süresi, kullanıcıların girdikleri web sitesinde ne kadar zaman kaldıklarını
ifade ediyor.

## Dijitalin nabzını  bizimle takip et

Dijital dünyayı şekillendiren seçilmiş içgörüler, haberler ve fikirlerden haberdar
olmak için abone olun.

  Bu kutucuğu işaretleyerek [gizlilik ve aydınlatma](https://kriko.io/tr/gizlilik-politikasi)
metnimizi kabul ettiğinizi onaylamış olursunuz.