Title: Sıfır Tabanlı Bütçeleme
Author: Kriko
Published: 8 Haziran 2023
Last modified: 7 Temmuz 2026

---

 1.  [Anasayfa](https://kriko.io/tr/) /
 2.  [Sözlük](https://kriko.io/tr/sozluk) /
 3.  S Harfi

# Sıfır Tabanlı Bütçeleme

Bütçeleme tekniği olan sıfır tabanlı bütçeleme her dönem ve yılda harcamaların gerekçelendirilmesini
ifade etmektedir. Bu teknik ile işletmeler, gereksiz harcamalarını tespit ederek
maliyetlerini kontrol altına almaya ve kar gerektiren girişimlere odaklanmaktadır.

İngilizcesi "Zero-Based Budgeting" olan sıfır tabanlı bütçeleme kısaca "ZBB" olarak
da ifade edilmektedir. Bütçeleme tekniği olan sıfır tabanlı bütçeleme her dönem 
ve yılda harcamaların gerekçelendirilmesini ifade etmektedir. Bu teknik ile işletmeler,
gereksiz harcamalarını tespit ederek maliyetlerini kontrol altına almaya ve kar 
gerektiren girişimlere odaklanmaktadır. Bu sistem Texas Instruments da eski muhasebe
yöneticisi olan Pete Pyhrs tarafından 1970'lerde geliştirilmiştir. Temelde işletmelerin
maliyetlerini azaltarak mali giderlerini ve sorumluluklarını desteklemeye yardımcı
olmak yer almaktadır. Sıfır tabanlı bütçeleme sistemi işletmelerin stratejik planının
bir parçası olup taktiksel bir uygulamasıdır. Dolayısıyla bu yöntemli şirketin harcamalarının
kontrolünün sağlanması ve en verimli bir şekilde kullanılması hedeflenmektedir. 
Böylece şirketler gereksiz harcamalarını belirleyerek karını arttırabilecektir. 
Sıfır tabanlı bütçeleme süreci, işletmelerin uzun vadeli finans stratejilerini farkı
iş kollarına ileterek yıllık finansal planların dönüştürmeyi amaçlamaktadır. Böylece
hedefler ile operasyonel faaliyetler uyumlu bir şekilde işleyecektir. Aynı zamanda
bu yöntemi uygulayan işletmeler, her yıl bütçelerine sıfırdan başlamaktadır. İhtiyaçlar,
maliyet ve geçmiş harcamalar göz ardı edilerek bu süreç uygulanmaktadır. Böylece
tasarruf sağlanabilecek alanlar belirlenmektedir.

Sıfır tabanlı bütçeleme yönetimi, sermaye harcamaları, Ar-Ge maliyetleri, operasyonel
giderler, çeşitli satın alımlar gibi her türlü maliyet ve sektör özelinde uygulanabilmektedir.
Şirketler bu yöntem ile bütçelerini daha stratejik bir şekilde planlayabilmektedir.
Geleneksel bütçeleme yönetmelerinden farklı olarak sıfır tabanlı bütçeleme, her 
harcama ve faaliyeti sıfır tabanından başlayarak ayrıntılı bir şekilde analiz etmesi
ve ayrılan bütçeleri haklı çıkarmayı hedeflemektedir. Temel farkı gerekçelenmedir.
Yani her harcamanın bir gerekçenin ortaya koyar. Sıfır tabanlı bütçeleme ile harcamaları
gelir getiren bir faktöre dönüştürerek fırsatlara yönelebilmeyi sağlar. Düşük maliyetleri
görmek, bütçe esnekliği sağlamak ve stratejik planlar yürütülmesine kadar geniş 
bir alanda avantajlar sağlamaktadır. Her gider tek tek incelendiğinden kar oranı
yüksek gelirler de fark edilerek bunlara öncelik verilmesini destekler. Çoğunlukla
da gereksiz maliyetlerin azaltılmasını sağlar. Kısaca sıfır tabanlı bütçelemeye 
şirket harcamalarının stratejik planlar ile uyumlu bir hale getirilmesine yardım
eden bir yaklaşım demek mümkündür.

## Sözlükte keşfedin

###  Korelasyon Analizi

Korelasyon analizi iki ya da daha fazla değişken arasındaki ilişkiyi ölçmek için
kullanılan istatiksel bir analizdir. Matematiksel teknikler kullanılarak belirli
bir sonucu verecek faktörleri tanımlamaktadır.

###  Influencer Pazarlaması

Influencer Pazarlaması, sosyal medyada yüksek sayıda kişi tarafından takip edilen,
kitleleri etkileme becerisine sahip, belli bir konuda uzmanlığı bulunan ya da toplumun
belli bir kısmı tarafından sevilen kişiler üzerinden yürütülen pazarlama çalışmalarının
tümüdür.

###  Erişilebilirlik

Erişilebilirlik (Accessibility), yaşlılar ve engelliler başta olmak üzere her bireyin
sosyal, kültürel, kamusal araçlara, mekânlara, hizmetlere kimseye ihtiyaç duymadan
ulaşabilmesidir.

###  Kullanılabilirlik

Kullanılabilirlik (Usability), bir diğer ifade ile kullanım kolaylığı; etkileşime
girilecek, kullanılacak bir nesnenin vs. kolayca öğrenilebilmesi, kullanılabilmesi
anlamına geliyor.

###  Google Analytics

Kullanıcıların web siteleri ile ilgili etkileşimlerini sunulan raporlar vesilesi
ile görebileceğiniz Google Analytics, kullanımı ücretsiz bir web analiz aracı.

###  İlişkilendirme Modelleri (Attribution Modeling)

İlişkilendirme Modelleri, bir markanın yayına aldığı reklam için gerçekleşen arama
ya da tıklama gibi kullanıcı etkileşimlerinin, dönüşümün ne kadarından sorumlu olduğunu
gösteren modeller bütünüdür.

###  Meta Etiketler

Meta etiketler (Meta Tags), web site sahiplerinin arama motorlarına kendi siteleri
hakkında bilgi vermesini sağlar ve HTML kod yapılarında yer alır.

###  Müşteri Yaşam Boyu Değeri

Müşteri yaşam boyu değeri (Customer Lifetime Value), bir müşterinin ilgili işletme
için sağlayacağı tüm gelirlerin beklenen toplamına deniyor.

###  İçgörü (Insight)

Basitçe anlatmak gerekirse; müşterilerin / tüketicilerin kendi ifade ettiklerinin
bir adım ötesine, görünmeyen / gizil anlama içgörü denebiliyor.

## Dijitalin nabzını  bizimle takip et

Dijital dünyayı şekillendiren seçilmiş içgörüler, haberler ve fikirlerden haberdar
olmak için abone olun.

  Bu kutucuğu işaretleyerek [gizlilik ve aydınlatma](https://kriko.io/tr/gizlilik-politikasi)
metnimizi kabul ettiğinizi onaylamış olursunuz.