Title: Veri Madenciliği
Author: Kriko
Published: 25 Mayıs 2023
Last modified: 7 Temmuz 2026

---

 1.  [Anasayfa](https://kriko.io/tr/) /
 2.  [Sözlük](https://kriko.io/tr/sozluk) /
 3.  V Harfi

# Veri Madenciliği

Veri madenciliği, devasa veri kümelerini keşfetmek için kullanılan bilgisayar yollu
bir teknik ve stratejidir.

**Veri madenciliği**, İngilizcede Data Mining olarak adlandırılan ve büyük veri 
kümeleri içerisindeki anlamlı örüntüleri, ilişkileri ve eğilimleri keşfetmek için
kullanılan bir analiz yaklaşımıdır. Ham verilerin doğrudan kullanılabilir bilgiye
dönüştürülmesine yardımcı olur. İstatistiksel yöntemler, makine öğrenmesi algoritmaları
ve veri tabanı teknolojileri bu süreçte birlikte kullanılabilir. Özellikle yüksek
miktarda veri üreten kurumlar, karar alma süreçlerini destekleyecek bilgileri veri
madenciliği aracılığıyla belirleyebilir.

Veri madenciliği süreci genellikle verilerin toplanması, temizlenmesi, hazırlanması,
modellenmesi ve sonuçların değerlendirilmesi aşamalarını içerir. Amaç, daha önce
bilinmeyen ilişkileri ortaya çıkarmak ve elde edilen bulguları iş hedefleri doğrultusunda
kullanmaktır. Ancak bulunan her örüntü anlamlı veya güvenilir olmayabilir. Bu nedenle
sonuçların doğrulanması, bağlam içerisinde değerlendirilmesi ve uygun performans
ölçütleriyle test edilmesi gerekir.

Telekomünikasyon sektöründe müşteri davranışları incelenerek hizmetten ayrılma ihtimali
yüksek kullanıcılar belirlenebilir. Finans, bankacılık ve sigorta alanlarında risk
değerlendirmesi, dolandırıcılık tespiti ve fiyatlandırma çalışmalarında veri madenciliğinden
yararlanılabilir. Üretim sektöründe makine verileri analiz edilerek olası arızalar
ve bakım ihtiyaçları tahmin edilebilir. Pazarlama alanında ise müşteri özellikleri,
satın alma geçmişi ve etkileşim verileri incelenerek segmentler ve satış eğilimleri
oluşturulabilir.

Veri madenciliğinde **sınıflandırma, kümeleme, ilişkilendirme ve tahminleme** gibi
farklı yöntemler kullanılabilir. Sınıflandırma, verileri önceden belirlenmiş kategorilere
ayırırken kümeleme benzer özelliklere sahip gözlemleri doğal gruplar altında toplar.
İlişkilendirme analizi, ürün veya davranışlar arasındaki birlikte gerçekleşme eğilimlerini
belirlemeye çalışır. Tahminleme yöntemleri ise geçmiş verilerden yararlanarak gelecekteki
sonuçlara yönelik olasılıklar üretir.

Süreç madenciliği, kurumsal sistemlerde oluşan olay kayıtlarını inceleyerek iş süreçlerinin
gerçekte nasıl ilerlediğini analiz eder. Bir e-ticaret şirketi sipariş, ödeme, hazırlama
ve sevkiyat kayıtlarını değerlendirerek gecikme yaşanan adımları veya tedarikçileri
belirleyebilir. **Metin madenciliği** ise yorum, e-posta, sosyal medya paylaşımı
ve müşteri geri bildirimi gibi metinlerden anlamlı bilgiler çıkarılmasını sağlar.
Örneğin bir video platformundaki kullanıcı yorumları konu, duygu veya şikayet türüne
göre sınıflandırılabilir.

Tahmine dayalı analiz, geçmiş veriler ve istatistiksel modeller kullanılarak gelecekteki
sonuçların öngörülmesine odaklanır. Bir şirket önceki yıllardaki iade kayıtlarını
inceleyerek gelecek dönem için tahmini iade oranları oluşturabilir. Ancak bu alan
veri madenciliğiyle örtüşse de daha geniş analitik yöntemleri de kapsayabilir. Veri
madenciliği doğru veri, uygun model ve uzman değerlendirmesiyle uygulandığında müşteri
memnuniyetinin artırılmasına, risklerin azaltılmasına ve operasyonel kararların 
geliştirilmesine katkı sağlayabilir.

## Sözlükte keşfedin

###  robots.txt

Robot engelleme protokolü (Robots.txt), Google gibi arama motorlarının botlarına
web sitenizin hangi bölümlerini ne şekilde tarayabileceğini belirtebileceğiniz txt
dokümanına verilen isimdir.

###  İçerik Yönetim Sistemi (CMS)

İçerik yönetim sistemi (Content Management System - CMS) HTML, PHP, CSS gibi çeşitli
programlama ve metin işaretleme dillerinin bir araya gelmesi ile kodlama üzerinden
hazırlanan yapılardır.

###  Dijital Dönüşüm

Dijital dönüşüm şirketlerin sunduğu hizmetleri dijital alana taşınmasını ifade eden
bir terimdir.

###  Zaman Serileri Analizi

Zaman serileri analizi (Time Series Analysis), belirli bir zaman dilimi içerisinde
gerçekleşen olayların ve işlemlerin analiz edilmesine yarar.

###  URL (Standart Kaynak Bulucu)

Açılımı “Uniform Resource Locator” olan URL, internet üzerindeki her bir adres anlamına
gelir.

###  Domain Otoritesi

Domain otoritesi (Domain Authority), bir diğer adıyla da alan adı otoritesi, web
sitelerinin belirli değerler sistemi içerisinde puanlandığı bir sistemdir.

###  No Code

No Code, geleneksel kodlama ve programlama becerilerine gerek kalmadan uygulama 
ya da yazılım çözümleri oluşturmaya yardımcı olan bir yazılım geliştirme yaklaşımıdır.

###  Mekansal Analiz

Coğrafi mekan analizi, verilerin konumlarına göre işlendiği ve konumlar arasındaki
ilişkilerin saptandığı bir analiz yöntemidir.

###  İlişkisel Veri Tabanı

İlişkisel veri tabanı, veri yönetiminin temel kavramlarından biridir. Bu veri tabanı
birbiriyle ilişkili verileri ve veri tablolarının depolandığı bir veri tabanıdır.

## Dijitalin nabzını  bizimle takip et

Dijital dünyayı şekillendiren seçilmiş içgörüler, haberler ve fikirlerden haberdar
olmak için abone olun.

  Bu kutucuğu işaretleyerek [gizlilik ve aydınlatma](https://kriko.io/tr/gizlilik-politikasi)
metnimizi kabul ettiğinizi onaylamış olursunuz.