Title: Veri Yerçekimi
Author: Kriko
Published: 7 Haziran 2023
Last modified: 7 Temmuz 2026

---

 1.  [Anasayfa](https://kriko.io/tr/) /
 2.  [Sözlük](https://kriko.io/tr/sozluk) /
 3.  V Harfi

# Veri Yerçekimi

Veri yerçekimi (Data Gravity), büyük veri miktarlarının belli bir noktada yoğunlaşması,
bu nedenle veri hareketliliğinin yavaşlaması anlamına gelir.

**Veri yerçekimi**, İngilizcede [Data](https://kriko.io/services/data-analysis-insight)
Gravity olarak adlandırılan ve büyük miktarda verinin belirli bir sistemde, platformda
veya konumda yoğunlaşması sonucunda ortaya çıkan etkiyi ifade eden bir kavramdır.
Veri hacmi ve önemi arttıkça bu verinin taşınması, kopyalanması, işlenmesi ve farklı
sistemlerle entegre edilmesi daha zor ve maliyetli hale gelir.

Bu kavram, büyük veri kümelerinin adeta bir çekim merkezi gibi davranması düşüncesine
dayanır. Veri belirli bir noktada yoğunlaştıkça uygulamalar, hizmetler, işlem kaynakları
ve diğer veri kümeleri de bu merkeze yaklaşma eğilimi gösterir. Bu nedenle "yerçekimi"
benzetmesi kullanılır.

Veri yoğunluğunun artması, veriye erişim, veri aktarımı ve analiz süreçlerinde çeşitli
zorluklara yol açabilir. Büyük veri kümelerinin farklı sistemler veya bölgeler arasında
taşınması daha fazla zaman, bant genişliği ve maliyet gerektirebilir. Bu durum gecikme,
entegrasyon karmaşıklığı, güvenlik riski ve operasyonel maliyet artışı gibi sonuçlar
doğurabilir.

Veri yerçekimi özellikle **veri gölleri**, veri ambarları ve amaca özel veri depolarında
gözlemlenebilir. Bu ortamlardaki veri miktarı büyüdükçe tüm veriyi sürekli olarak
farklı sistemlere taşımak yerine, uygulamaları ve analiz hizmetlerini veriye daha
yakın konumlandırmak daha verimli bir yaklaşım olabilir. AWS de modern veri mimarilerinde
merkezi veri gölleri ile bunların çevresinde çalışan amaca özel veri hizmetlerinin
birlikte kullanılmasını önermektedir.

Büyük ve kurumsal şirketler, ölçeklenebilir depolama ve işlem kapasitesinden yararlanmak
amacıyla bulut hizmet sağlayıcılarını tercih edebilir. Ancak büyük miktarda verinin
tek bir bulut ortamında yoğunlaşması, veri taşıma maliyetlerini ve belirli bir sağlayıcıya
bağımlılık riskini artırabilir.

Amazon QuickSight gibi **iş zekasi araçları**, farklı veri kaynaklarından elde edilen
bilgilerin grafikler, analizler ve etkileşimli panolar üzerinden sunulmasını sağlar.
Bu araçlar verinin analiz edilmesini kolaylaştırsa da veri yerçekimini tek başına
ortadan kaldırmaz. Veri yerçekiminin yönetilmesi için veri mimarisi, depolama konumu,
işlem kaynakları ve veri aktarım yöntemleri birlikte değerlendirilmelidir.

Veri yerçekiminin etkilerini azaltmak için kapsamlı bir **veri yönetimi stratejisi**
oluşturulmalıdır. Bu strateji kapsamında verilerin nerede saklanacağı, kimlerin 
verilere erişebileceği, verilerin hangi amaçlarla kullanılacağı ve hangi uygulamaların
veriye yakın çalıştırılması gerektiği belirlenmelidir.

Verilerin bulutta, şirket içinde veya hibrit bir altyapıda bulunmasından bağımsız
olarak veri yönetişimi, erişim kontrolleri, sınıflandırma, güvenlik, entegrasyon
ve yaşam döngüsü yönetimi birlikte ele alınmalıdır. Böylece gereksiz veri hareketleri
azaltılabilir, gecikme ve maliyetler kontrol altında tutulabilir ve veriler daha
güvenli ve verimli biçimde kullanılabilir.

## Sözlükte keşfedin

###  Mobil Öncelikli Dizin (Mobile-First Indexing)

Mobil öncelikli dizin, web sitelerinin mobil sürümünün Google tarafından öncelikli
olarak indeksleneceği anlamını taşır.

###  Arama Motoru Sonuç Sayfası (SERP)

Arama motoru sonuç sayfası (Search Engine Result Page - SERP), internet kullanıcılarının
Google’da arama yaptıklarında karşılarına çıkan sonuçlardır.

###  SEO Uyumlu İçerik

SEO uyumlu içerik / makale, web sitelerindeki içerikleri arama motorları için optimize
etmek demektir.

###  SEO (Arama Motoru Optimizasyonu)

Search Engine Optimization (SEO), Türkçesi ile arama motoru optimizasyonu sitelerin
görünürlüğünü ve trafiğini artırmak için arama motoru botlarına uygun hale getirilmesidir.

###  Karışık İş Yükü

Karışık iş yükü, tek bir ortamda bulunan farklı hizmet sağlayıcıları olan SLA’ların
aynı anda birçok uygulamayı destekleme kapasitesidir.

###  Çevik Proje Yönetimi (Agile)

Çevik proje yönetimi (Agile) ya da diğer adı ile atik proje yönetimi, 2001 yılında
yazılımcılar tarafından geliştirilen bir proje yönetim metodolojisidir.

###  Sıfır Tabanlı Bütçeleme

Bütçeleme tekniği olan sıfır tabanlı bütçeleme her dönem ve yılda harcamaların gerekçelendirilmesini
ifade etmektedir. Bu teknik ile işletmeler, gereksiz harcamalarını tespit ederek
maliyetlerini kontrol altına almaya ve kar gerektiren girişimlere odaklanmaktadır.

###  Zaman Serileri Analizi

Zaman serileri analizi (Time Series Analysis), belirli bir zaman dilimi içerisinde
gerçekleşen olayların ve işlemlerin analiz edilmesine yarar.

###  Basit Posta Aktarım Protokolü (SMTP)

Basit posta aktarım protokolü (Simple Mail Transfer Protocol - SMTP), kısaca bilgisayarlar
ya da diğer cihazlar arasında elektronik postaların alışverişi için kullanılan bir
protokoldür.

## Dijitalin nabzını  bizimle takip et

Dijital dünyayı şekillendiren seçilmiş içgörüler, haberler ve fikirlerden haberdar
olmak için abone olun.

  Bu kutucuğu işaretleyerek [gizlilik ve aydınlatma](https://kriko.io/tr/gizlilik-politikasi)
metnimizi kabul ettiğinizi onaylamış olursunuz.