Title: Yapay Zeka (YZ) Author: Kriko Published: 20 Ağustos 2021 Last modified: 11 Temmuz 2026 --- 1. [Anasayfa](https://kriko.io/tr/) / 2. [Sözlük](https://kriko.io/tr/sozluk) / 3. Y Harfi # Yapay Zeka **(YZ)** Yapay zekâ (Artificial Intelligence - AI), en yalın tanımı ile belirtmek gerekirse; kendisinden istenen görevleri yerine getirmek için insan zekâ ve davranışlarını taklit eden sistem ve makinelere deniyor. **Yapay zeka**, İngilizcede Artificial Intelligence olarak adlandırılan ve AI şeklinde kısaltılan, insan zekâsıyla ilişkilendirilen algılama, öğrenme, akıl yürütme, karar verme ve problem çözme gibi görevleri bilgisayar sistemleriyle gerçekleştirmeyi amaçlayan teknoloji alanıdır. Yapay zeka sistemleri belirli verilerden örüntüler çıkarabilir, tahmin üretebilir, sınıflandırma yapabilir veya otomatik karar süreçlerini destekleyebilir. Ancak bu sistemler insan zekâsını birebir kopyalamaz. Çoğu yapay zekâ uygulaması, belirli bir problemi çözmek için tasarlanmış algoritmalar ve modeller üzerinden çalışır. Günlük hayatta yapay zekânın farklı örnekleriyle karşılaşmak mümkündür. Müşteri hizmetlerinde kullanılan sohbet robotları, kullanıcıların sık sorulan sorularına hızlı yanıt vermek veya onları doğru destek kanalına yönlendirmek için kullanılabilir. Ancak her sohbet robotu gelişmiş yapay zekâ kullanmaz, bazıları yalnızca önceden tanımlanmış kurallar ve hazır cevaplar üzerinden çalışır. Doğal dil işleme ve makine öğrenmesi kullanan daha gelişmiş sistemler ise kullanıcı niyetini daha iyi anlayabilir ve daha esnek yanıtlar üretebilir. Öneri sistemleri de yapay zekânın sık görülen kullanım alanları arasındadır. Video platformları, e-ticaret siteleri ve müzik uygulamaları kullanıcıların geçmiş davranışlarını, tercihlerini ve benzer kullanıcıların etkileşimlerini analiz ederek öneriler sunabilir. Örneğin daha önce izlenen içerikler, beğeniler, arama geçmişi ve izleme süresi gibi veriler öneri modellerinde kullanılabilir. Bu sayede kullanıcıya daha ilgili içerikler veya ürünler gösterilebilir. Kurumlar yapay zekâdan müşteri hizmetleri, pazarlama, satış, operasyon, güvenlik, finans, insan kaynakları ve üretim gibi birçok alanda yararlanabilir. Yapay zekâ destekli sistemler tekrar eden görevleri otomatikleştirebilir, büyük veri kümelerini analiz edebilir ve karar alma süreçlerini hızlandırabilir. Örneğin dolandırıcılık tespiti, talep tahmini, kişiselleştirilmiş kampanya önerileri ve arıza öngörüsü gibi alanlarda kullanılabilir. Bu uygulamalar, doğru veri ve iyi tasarlanmış süreçlerle birlikte işletmelere verimlilik ve hız kazandırabilir. Yapay zekâ hakkında popüler kültürde zaman zaman aşırı iyimser veya aşırı kaygılı yaklaşımlar görülebilir. Bazı tartışmalar yapay zekânın kontrolsüz gelişimi, etik kullanımı, iş gücü üzerindeki etkileri ve güvenlik riskleri üzerine yoğunlaşır. Bu riskler ciddiye alınmalı ancak yapay zekânın bugünkü kullanım alanları çoğunlukla belirli görevleri yerine getiren dar kapsamlı sistemlerden oluşur. Bu nedenle yapay zekâ değerlendirilirken hem sunduğu fırsatlar hem de veri gizliliği, yanlılık, şeffaflık ve insan denetimi gibi konular birlikte ele alınmalıdır. Yapay zekâ sistemlerinin geliştirilmesinde veri toplama, veri hazırlama, modelleme, eğitim, değerlendirme, dağıtım ve izleme gibi aşamalar bulunur. Algılama, öğrenme, akıl yürütme, planlama ve problem çözme gibi yetenekler farklı yapay zekâ yaklaşımlarıyla desteklenebilir. Akıllı araçlar, güvenlik sistemleri, akıllı ev teknolojileri, sağlık uygulamaları ve dijital asistanlar bu alanın pratik örnekleri arasında yer alır. Doğru kullanıldığında **yapay zekâ**, insan yaşamını kolaylaştıran, kurumların verimliliğini artıran ve yeni hizmet modellerinin gelişmesine katkı sağlayan önemli bir teknoloji alanıdır. ## Sözlükte keşfedin ### Sanal Özel Bulut Sanal özel bulut (Virtual Private Cloud), İngilizce kısaltması ile VPC bir tür bulut hizmeti modelidir. ### İlk Byte’a Kadar Geçen Süre (TTFB) Time to First Byte (TTFB), “ilk bayta kadar geçen süre” anlamına gelmek ile beraber bir web sunucusunun sayfa yüklenmesine yanıt verebilirliğini belirleyen bir ölçümdür. ### Alan Adı (Domain) Alan adı (Domain), kullanıcıların web sitelerine girmek için Google Chrome gibi tarayıcıların adres çubuğuna yazdığı adları ifade eder. ### Mobil Uyumlu İçerik Mobil uyumlu içerik, mobil cihazlarda sorunsuz bir şekilde açılacak şekilde tasarlanan ve kullanıcı deneyimini önceleyen web sitelerine deniyor. ### Firmadan Tüketiciye (B2C) Firmada Tüketiciye (B2C), üretici firmaların kendi sanal mağazaları üzerinden doğrudan tüketiciye satış yaptıkları iş modeli olarak tanımlanır. ### Operasyonel Dayanıklılık İşletme esnekliği, bir işletmenin olası sorunlar karşısında işleyişini devam ettirmesine denilmektedir. Operasyonel dayanıklılık olarak da bilinen bu kavram, işletmeler tarafında iş akışları kesintisiz bir şekilde sürdürülürken zorluklara ve değişikliklere dayanma, uyum sağlama becerisidir. ### MLOps Makine öğrenimi işlemleri anlamına gelen MLOps, makine öğrenimi modellerinin güvenilir ve verimli bir şekilde çalışmasını sağlayan bir paradigmadır. Genel bir ifade ile makine öğrenimleri operasyonları olarak bilinmektedir. MLOps, veri bilimciler, yazılım mühendisleri ve BT’nin iş birliğine dayalı bir süreç olup bu üç noktanın kesiştiği alanı ifade etmektedir. ### Google Görüntülü Reklam Ağı (GDN) Google görüntülü reklam ağı (Google Display Network - GDN), Google’ın anlaşmalı olduğu web sitelerinde görsel içerikli reklamlarınızın gösterilmesini sağlar. ### Mockup Bir ürün ya da içeriğin modelleme dosyası olan Mockup, ilgili ürün ya da içerikler değişse de modelin kaybedilmeden tekrar tekrar farklı amaçlar için kullanılmasını sağlıyor. ## Dijitalin nabzını bizimle takip et Dijital dünyayı şekillendiren seçilmiş içgörüler, haberler ve fikirlerden haberdar olmak için abone olun. Bu kutucuğu işaretleyerek [gizlilik ve aydınlatma](https://kriko.io/tr/gizlilik-politikasi) metnimizi kabul ettiğinizi onaylamış olursunuz.