HTTP Durum Kodları Nedir?
HTTP durum kodları, tarayıcılardan aldığı isteği sunucu tarafına döndüren, sayfanın başarılı açılıp açılmadığını kontrol eden bir kontrol mekanizmasıdır. Bir web sitesini ziyaret ettiğinizde web sitesinin başarıyla açılmasının ardından sunucuya gönderilen iletişim koduna HTTP durum kodu denir. Bu kod genellikle üç basamakla oluşur. Kısacası HTTP status code’lar tarayıcı ile sunucu arasındaki iletişimi sağlar.
Arama motorları bir web sitesine istek gönderdiğinde karşılık olarak aldığı cevaplara da HTTP durum kodları diyebiliriz. Bir web sitesinin başarıyla açıldığını, bir farklı sayfaya yönlendirilmiş olduğunu, sunucu hatası olduğunu veya o sayfanın silinmiş olduğunu arama motorları bu kodlar sayesinde öğrenmektedir.
HTTP durum kodları 1xx ve 5xx şeklinde beş farklı sınıfta incelenmektedir. Bu aralıklar ile ifade edilen her kod sunucuya farklı bir bilgi mesajı iletmektedir.
HTTP Durum Kodu Sınıfları
HTTP durum kodlarını sınıflayacak olursak;
| Kod | Mesaj |
|---|---|
| 1XX: | Bilgi |
| 2XX: | Başarı |
| 3XX: | Yönlendirme Bilgisi |
| 4XX: | İstemci Hataları |
| 5XX: | Sunucu Hataları |
En Çok Kullanılan Durum Kodları
- 200 Başarılı
- 301 Kalıcı Yönlendirme
- 302 Geçici Yönlendirme
- 307 Geçici Yönlendirme / Dahili Yönlendirme
- 404 Bulunamadı
- 410 Sayfa Kalıcı Olarak Silindi
- 503 Servise Ulaşılamıyor.
HTTP Durum Kodları ve Anlamları
1XX – Bilgisel Durum Kodları
1xx durum kodları doğası gereği bilgilendirici ve genellikle SEO tarafına pek bir etkisi olmayan kodlardır.
100 – Devam
Bu kodlar genellikle sistem ve sunucu arasında bilgilendiri rolü taşır. SEO tarafıda pek bir etkisi yoktur.
101 – Anahtarlama Protokolleri
Anahtarlama protokolleri, mesajı gönderen sunucu tarafından farklı bir HTTP başlığına geçiş yaptığı protokolü belirler. SEO’ya pek bir etkisi yoktur.
102 – İşlem
102 İşlem HTTP durum kodu, sunucu ve istemci arasında gerçekleşen iletişimin henüz tamamlanmamış olmasına rağmen, sunucuya yapılan isteğin kabul edildiğini belirtmek için kullanılır. SEO tarafına pek bir etkisi olduğu söylenmez.
2XX İstemci Tarafında Başarı Mesajı İleten Durum Kodu
2XX durum kodları, sunucuya gönderilen isteklerin başarılı olduğunu söyler. Bu kodlar, arka planda istemci ve sunucu tarafında iletişimi sağlamak için kullanılır. Kullanıcılar bu kodları asla görmezler.
200 – Başarılı
200 durum kodunun SEO tarafına olumlu bir etkisi vardır. Tüm sayfaların çalıştığını, ziyaretçilerin sayfaları sağlıklı bir biçimde gördüğü anlamına gelmektedir. Arama motoru botları bu sayfaları takip edebilir. 200 veren sayfaların gerçekten 200 durum kodu vermesi gerekip gerekmediği üzerine düşünülmesi gerekebilir. Örnek olarak, silinmiş veya artık geçerliliğini kaybetmiş, kullanılmayan sayfaların 200 durum kodu vermesi çok sağlıklı olmayacaktır.
201 – Oluşturuldu
Sunucu isteğinin kabul edildiğini fakat daha fazla kaynağın oluşturulması gerektiğini belirtir.
202 – Kabul Edildi
Sunucu isteğinin tamamlanmak üzere kabul edildiğini ve işlemin henüz tamamlanmadığını belirtir.
203 – Yetersiz Bilgi
Sunucudan gelen 200 başarılı yanıtın değiştirildiğini söyler.
204 – İçerik yok
İsteğin başarılı olduğunu fakat istemcinin istek gönderilen sayfadan ayrılmaması gerektiğini belirtir.
205 – İçeriği Resetle
İstemciye site veya belge görünümünü sıfırlamasını belirtir. Örneğin bir formun içeriğinin temizlemesini, tuval durumunun sıfırlanmasını veya kullanıcı arayüzünün yenilenmesini söyler.
206 – Kısmi İçerik
206 durum kodu isteğin başarılı olduğunu ve site içeriğinin kısmı olarak iletildiğini belirtir.
207 – Multi Statü
207 multi statü durum kodu, birden fazla kaynağa ilişkin bilgileri görüntüler.
3xx Yönlendirme Durum Kodları
3xx durum kodları, genellikle yönlendirmeleri ifade eder. Geçici, kalıcı yönlendirme kodları arka planda sunucudan istemciye bir sayfanın farklı bir sayfaya veya siteye taşındığını belirtir. SEO tarafında oldukça önemli HTTP durum kodlarıdır.
301 Kalıcı Yönlendirme Kodu
301 HTTP durum kodu, bir sayfanın veya sitenin farklı bir sayfa veya siteye kalıcı olarak taşındığı anlamına gelmektedir.
SEO anlamında da oldukça önemli diyebiliriz. Kırık veya silinmiş sayfaları 301 yönlendirmesi ile ilgili ve konuyla alakalı bir sayfaya yönlendirebilirsiniz, böylece kullanıcı deneyimini iyileştirebilirsiniz. 301 yönlendirmesi, organik trafik kaybı olmaması açısından URL değişiminde, site geçişlerinde, stokta kalmamış ürün sayfalarında gibi birçok kullanım alanı vardır.
301 kalıcı yönlendirmeleri hakkında daha fazla bilgi almak için sizler için hazırladığımız URL yönlendirme rehberini okuyabilirsiniz.
302 Geçici Yönlendirme Kodu
302 HTTP durum kodu, geçici yönlendirme kodu olarak tanımlanmaktadır. 301 yönlendirmesi ile arasında çok keskin bir fark vardır. Bu yönlendirme kodunu kullandığımız URL’lerin kısa bir zaman sonra tekrar 200 kodu verecek hale getirilmesi gerekmektedir. Aksi halde arama motoru botları bu adresleri sürekli taramaya devam eder ve tarama bütçenizi olumsuz etkileyecektir.
303 – Diğerlerine Bak
Yeniden yönlendirme diğerlerine bak HTTP durum kodu, yönlendirmelerin yeni yüklenen kaynaklara değil başka bir sayfaya bağlandığını gösterir. Genellikle PUT veya POST yöntemleri kullanılır.
304 – Güncellenmedi
304 HTTP durum kodu, istenen kaynakların yeniden iletilmesine gerek olmadığını belirtir. Önbellek odaklı bir yeniden yönlendirme kodudur.
307 – Geçici Yönlendirme
307 geçici yönlendirme HTTP durum kodu, 302 koduna benzer bir davranış göstermektedir. 302 kodunun HTTP 1.1’deki karşılığıdır. Genel amacı orijinal istek yöntemini koruyarak tanımlanan sayfanın geçici olarak yeni bir sayfaya yönlendirmesine yardımcı olmaktadır.
HSTS güvenlik önlemlerini almak için genellikle sayfanın HTTPS sürümünü istemek için dahili 307 yönlendirmesi kullanılır. Bunu yapmak güvenli olmayan istekleri önleyecektir, bu sebeple genellikle bu amaçla kullanılır. Bağlantının güvenli kalmasını sağlamak için 307 geçici yönlendirme durum kodu kullanılmaktadır.
308 – Kalıcı Yönlendirme
Çoğunlukla 301 yönlendirmesine benzer. Kalıcı yönlendirme kodunu kullanmak için genellikle 301 yönlendirmesinin kullanılmasını önermekteyiz.
4xx İstemci Hata Durum Kodları
4xx HTTP durum kodları, genellikle sitede istek gönderilen sayfanın başarılı bir şekilde açılmadığını ve bir sorun olduğunu belirtir. 4xx durum kod sinyallerinin bazıları farklı olsa da genellikle aynı anlamı taşırlar.
SEO Audit çalışmalarında dikkat edilen ve bakılması ve düzeltilmesi gereken önemli sorunlardan biridir. Hiç kimse kullanıcıya açılmayan veya hata veren bir sayfa göstermek istemez, değil mi?
400 – Kötü İstek
Tarayıcıda yaşanan hatalar sebebiyle gelen isteğe erişememektedir.
403 – Erişim Yasak
İlgili kaynağa erişim yasak.
404 – Bulunamadı
İstek gönderilen kaynağın bulunamadığı anlamını taşır. Çok sık karşılaşılan bir HTTP durum kodudur.
SEO’cular teknik site denetimleri yaparken en sık karşılaşacağı durum kodlarıdır. HTTP isteklerinden üm bu istekler aslında sayfanın doğru bir şekilde yüklenmediğini belirtir.
Bu sayfalar kullanıcı deneyiminizi olumsuz etkiler bu sebeple sitenizde 4xx kodlarını barındırmanız önerilmez. Çözüm olarak bu sayfaların kaldırılması, yerine farklı sayfaların oluşturulması, 3xx yönlendirmelerin kullanılması gibi çeşitli yöntemler bulunmaktadır.
Diğer 4XX Kodları:
- 405 – İzin verilmeyen Metod
- 406 – Kabul Edilemez
- 407 – Proxy Sunucusuna giriş yapmak gerekli
- 408 – İstek zaman aşamına uğradı
- 409 – Çakışma
- 410 – Silinmiş Sayfa
- 411 – Durum Kodu
- 412 – Ön Koşul Başarısız
- 413 – Girilen Veri Çok Fazla
- 414 – İstek URI’si Çok Uzun
- 415 – Desteklenmeyen Medya Türü
- 416 – İstenen Aralık Tatmin Edici Değil
- 417 – Beklenti başarısız oldu
- 422 – İşlenemeyen varlık
- 423 – Kilitli
- 424 – Yöntem hatası
- 451 – Yasal nedenlerle gösterilemiyor
410 – Bulunamayan Sayfa
Bu tarafta 410 durum kodu için özel bir parantez açabiliriz. SEO tarafında genellikle kullanılan ve arama motoru botlarına sayfanın tamamen kaldırıldığını ve artık bu sayfayı ziyaret etmesine gerek olmadığını bildirmek için kullanılır.
SEO case’lerin oldukça sık kullanıldığı için bu HTTP durum koduyla da karşılaşmanız muhtemel ihtimaller arasında olduğunu söylemek isterim. Silmiş olduğunuz ve artık kullanmayacağınız sayfalarınızı 410 HTTP durum kodu ile işaretlediğiniz takdirde dizinden çok daha hızlı bir şekilde çıkartabilir, tarama bütçenize ise olumlu katkı sağlayabilirsiniz.
5xx Durum Kodları
5xx durum kodları genellikle sunucu taraflı yaşanan problemleri belirtmek için kullanılan durum kodlarıdır. İstemciler geçerli isteklerde bulunur fakat sunucu tarafında bu istekler karşılanamadığı için bu tarz HTTP durum kodları karşımıza çıkmaktadır. Bir web sitesi sunucu tarafında çok meşgul olabilir veya geçici olarak kapalı olabilir.
Arama motoru botları 5xx durum kodlarıyla karşılaşması pek olumlu olmadığını söyleyebiliriz. Sürekli sunucu hatalarıyla karşılaşmaları durumunda tarama sıklıklarını dahi düşürebilirler.
500 – Sunucu Hatası
Sunucudaki sorun nedeniyle sayfanın açılamaması anlamına gelmektedir. Hızlıca çözülmesi ve sayfanın sunucu tarafından da istek alır hale getirilmesi gereklidir.
503 durum kodu: Hizmet Kullanılamıyor
Sunucunun istekleri geçici olarak karşılayamadığı durumlarda karşımıza çıkan bir HTTP durum kodudur. Kullanılması pek önerilmez fakat planlı bakımlarda vs. daha çok karşımıza çıkar. 429 durum koduna benzer davranış gösterir.
Diğer 5xx durum kodları:
- 501 Uygulanmadı: Sunucunun gelen isteği yönetemediğini belirtir.
- 502 Sunucu Hatası: Sunucunun başka bir sunucuya gönderdiği isteğin red aldığını belirtir.
- 504 Geçidi Zaman Aşımı: İstek işlenirken zaman aşımı gerçekleştiği için açılamayan sayfayı belirtir.
- 505 – HTTP Sürümü Desteklenmiyor: HTTP protokolü tarafından desteklenmeyen sayfa türünü belirtir.
- 507 – Yetersiz Depolama: Sunucu ve sayfa içerisindeki verilerde yeterli depolama alanının olmadığını belirtir.
- 508 – Döngü Algılandı: İstemci tarafından gönderilen isteğin sonsuz bir döngüye takıldığını belirtir.
- 510 – Genişletilmemiş: İstek atılan uzantıların sunucu tarafından desteklenmediğini belirtir.
- 511 – Ağ Kimlik Doğrulaması Gerekli: Bağlantı sağlanacak ağın sunucuya gitmeden önce kimlik doğrulaması talep eder. Araya proxy girmesi gerekir.
- 599 – Ağ Bağlantısı Zaman Aşımı Hatası
HTTP Durum Kodları SEO İçin Neden Önemlidir?
Bir sayfanın silinmesi, bir yere yönlendirilmesi veya sunucu taraflı erişilemez olması SEO çalışmalarını doğrudan etkileyen oldukça önemli metriklerdir. Bozuk, açılmayan sayfaların site içerisinde barınması, sunucu hatası olan bir sayfanın hatasının düzeltilmemesi, sürekli yönlendirme yapılmış yani redirect loop’a girmiş sayfaların site içerisinde linklemesi gibi durumlar SEO çalışmalarınızı negatif etkileyebilir.
Google botları, web sitenize istek gönderdiğinde değerli, hızlı açılmış sayfalarla karşılamalıyız ki Google botu çok daha hızlı bir şekilde tüm sayfalarımızı gezebilsin. Bu sebeple site içerisinde http durum kodu 200 olan sayfalarla dizayn etmeliyiz ki Google yönlendirme yapılan, sunucu veya tarayıcı hataları olan sayfalarla uğraşmak, onları taramak zorunda kalmasın.
Kısacası, site içerisinde 301, 302, 404, 410 veya 500 gibi durum kodlarına sahip sayfaların barınması, Google botlarının gereksiz olarak tasvir edilen sayfalarda vakit geçirmesine neden olmaktadır. Bu durum Google botlarının web sitesine tanımladığı tarama bütçesinin gereksiz yere tüketilmesi anlamına da gelmektedir. Arama motoru botları web siteleriyle HTTP durum kodlarıyla konuşur, botların sitelerle ne konuştuğunu bilmezseniz bu taraftaki davranışları çözmeniz çok kolay olmayacaktır.
HTTP durum kodlarını bu noktada anlamak ve site analizlerini şekillendirmek pozisyon iyileştirmelerini görebilmek açısından da oldukça önemli diyebiliriz.
HTTP Durum Kodlarını Nasıl Tespit Ederiz?
Bir web sitesine yapılan istekleri ve bu isteklerin cevaplarını tespit etmenin birçok yolu vardır.
Google Chrome Devtools
Bir websitesine girdiğinizde sağ tık -> incele seçeneğine tıklayarak devtools’a ulaşabilirsiniz. Daha sonra gelen ekranda sol üst taraftaki Network seçeneği bize bu girmiş olduğumuz site genelinde yapılan istekleri ve tüm cevapları bize gösterecektir. Aşağıdaki görseli inceleyerek, bu sayfa özelinde 27 adet isteğin olduğunu ve gelen tüm isteklerin 200 durum koduyla başarıyla servis edildiğini de görebilirsiniz.
Ayima Redirect Path Eklentisi
HTTP durum kodlarını tespit etmek için en çok kullanılan bir diğer araç ise Chrome için hazırlanmış Ayima Redirect Path extention’ıdır. Bu eklenti sayesinde istediğiniz sayfanın yönlendirmelerini takip edebilirsiniz. 3xx yönlendirmeleri 4xx veya 5xx olsun tüm yönlendirme cevaplarını başarıyla ve oldukça hızlı bir şekilde göstermektedir.
Google Search Console
Google botları, sitenizi tarayarak elde ettiği http durum kodlarını Search Console üzerinden son kullanıcıya vermektedir. Google Search Console hesabınızı eğer bir mülk olarak eklemişseniz ve hesap içerisinde yeterli miktarda veri varsa bu özelliği kullanabilirsiniz.
Sol tarafta bulunan Settings -> Crawl Stats sekmesinden sitenize gelen Google botlarının karşılaştıkları sayfalarının davranışlarını sayfa sayfa görebilirsiniz. Google yalnızca 1000 adet sayfayı size gösteriyor. Bunu yaşamamak için Screaming Frog, Deepcrawl, Ahrefs, Oncrawl gibi site denetim araçları kullanarak sitenizin http durum kodlarını takip edebilir ve sitenizi iyileştirebilirsiniz.
Search console özelinde tek bir URL’in HTTP status kodunu da öğrenebilirsiniz. Bunun için en üst kısımda bulunan inspection kısmından sitenizin URL’ini yazmanız olacaktır. Google botları bu adrese ait gerekli tüm bilgiyi sizlere verecektir.
Screaming Frog
Sitenizde gerçekleşen HTTP durum kodu hatalarını, yönlendirmeleri, sunucu hatalarını veya 4xx hatalarını Screaming Frog yardımıyla da çözebilirsiniz. Screaming Frog, sitenizi tümüyle tarayarak arama motoru botlarının davranışlarını taklit ederek sizlere sitenizdeki teknik sorunları gösteriyor. Oldukça kapsamlı ve detaylı bilgiler almanıza yardımcı oluyor.
Frog üzerinde yaptığınız taramalardan sonra Response Codes sekmesinden tüm HTTP status kodlarına ulaşabilirsiniz. URL’leri dışa aktararak daha detaylı incelemeler yapabilirsiniz.
En Yaygın HTTP Durum Kodları Nelerdir?
HTTP durum kodları istemci ile sunucu arasındaki temel iletişimi sağladığı için bazı kodların bilinmesinde oldukça fayda var. Yukarıda bahsettiğimiz gibi 82 adet HTTP durum kodunu öğrenmenin size çok bir faydası olmayacaktır fakat en yaygın HTTP durum kodlarını bilmeniz yaptığınız çalışmalara fark katacağını söyleyebiliriz.
En Yaygın Kullanılan HTTP durum kodları:
- 200 Başarılı yanıt
- 301 Kalıcı yönlendirme
- 302 Geçici yönlendirme
- 404 Sayfa bulunamadı hatası
- 410 Sayfa silindi
- 500 Sunucu hatası
https://www.contentkingapp.com/academy/http-status-codes/
https://www.oncrawl.com/technical-seo/seo-impact-http-status-codes-optimize/
https://www.searchenginejournal.com/technical-seo/http-status-codes/
https://developer.mozilla.org/en-US/docs/Web/HTTP/Status
Teknik SEO dünyasını keşfettiğimiz bir başka yazıda görüşmek üzere!
